آلدولاز
آلدولاز آنزيمي است كه كمك به تبديل گلوكز به انرژي ميكند . اين آنزيم در سراسر بدن يافت ميشود و اما بصورت اوليه در سطح بالايي در بافت عضلاني وجود دارد. وقتي يك فرد دچار آسيب كبدي يا عضلاني ميشود سطح اين آنزيم در جريان خون افزايش مي يابد .در گذشته تست خوني آلدولاز براي تشخيص و مشاهده ي بيماريهاي كبدي و استخواني و شرايط مشابه آن بكار ميرفت اما اخيرا در سطح وسيعي اين تست جاي خود را به تست هاي آنزيمي ديگري ار قبيل كراتين كيناز يا CK و AST و ALT داده است كه بطور ويژه اي دلالت بر آسيب هاي كبدي و ماهيچه اي مي كنند داده است .
اين تست هنوز نيز براي تحت نظر داشتن بيماراني كه داراي ديستروفي عضلاني و بيماريهاي نادري مثل نقص عضلات اسكلتي كاربرد دارد .
ساختمان و فرم های مختلف
ALS آنزیم آلدولاز جزو طبقه لیازها می باشد و عمل آنزیم قابل برگشت است . دو نوع آلدولاز داریم : آلدولاز A که در ماهیچه موجود است و آلدولاز B که فقط در کبد می باشد . در سرم طبیعی و نرمال ، آلدولاز A حداکثر می باشد و در نوزادان مقدار جزئی از آلدولاز B موجود می باشد .
مکانیسم عمل و نقش ALS
آنزیم آلدولاز فروکتوز 1 ، 6 بیس فسفات را به دو تریوز به نام های گلیسر آآلهید 3 – فسفات و دی هیدروکسی استون فسفات تبدیل می کند .
علل و اثرات افزایش ALS
در بیماران مبتلا به سرطان پستان و پروستات ، بیماری های عضلات استخوانی ، دیسترو فی پیش رونده عضلانی ، التهاب عضلانی ( درماتومیوزیس – تریشینوز ) و افراد مبتلا به آنمی مگالوبلاستیک میزان این آنزیم در سرم بالا رود .
علل و اثرات کاهش ALS
کاهش سن ، کاهش اکسیژن شریانی و کاهش فریتین سرم این آنزیم کاهش می یابد . ( پس در بیماران با فریتین بالا آهن کبد به حد اشباع می رسد که باعث رسوب آهن در کبد می شود . )
روش اندازه گیری
اندازه گیری آلدولاز به روشهای آنزیمی و کلریمتری است که اساس روش کلریمتری مبتنی بر اندازه گیری تریوز فسفات حاصله به استال تبدیل و اندازه گیری می شود .
واکنش های زیر توسط آنزیم آلدولاز TPI انجام می شود .
گلیسر آلدهید فسفات + دی هیدروکسی استون فسفات فروکتوز دی فسفات
دی هیدروکسی استون فسفات گلیسر آلدهید فسفات
شرایط قلیایی بودن جسم اخیر را به هیروکسی پیروویک آلدهید بدل می کند و هیدرازون تولید می شود که محیط رنگ قرمز مایل به بنفش می شود حداکثر جذب نوری آن در 560 نانومتر می باشد . در بیماری های عضلانی میزان آلدولاز طبق منحنی 10 برابر میزان طبیعی ( در سرم ) است .